Techniek EHBO | Terug
E.H.B.O. staat voor Eerste Hulp Bij Ongevallen. Deze techniek zorgt dat je een goede
basis hebt om mensen een eerste verzorging te geven bij ongevallen. Voorbeeld heeft iemand een
ernstige hoofdwonde,dan kan je deze verzorgen zodat hij erna naar de dokter kan gaan.
Voor Teervoet moet je kennen: verzorgen van een huidwonde,
een bloedneus en een verstuiking. Je kan leggen:
een driehoeksverband aan arm, hand en voet. Je kan doen:
de pompiersgreep, het stoeltje,
ondersteuning en de lendegreep. Verder ken je
de telefoonnummers van de hulpdiensten en het antigifcentrum.
Voor 2e Klas moet je kennen: eenvoudige geneesmiddelen.
Je kan doen: de Rautek greep en de draagberrie.
Je kan leggen: kruisverbanden en
alle driehoeksverbanden. Je kent de beginselen van
reanimatie, verstikking en
het Heimlich maneuver.
Huidwonden | Top
Huidwonden zijn beschadigingen van de huid, waarbij de normale samenhang van de huidlagen verbroken
wordt. Dit gaat samen met bloedverlies, hetgeen komt omdat de bloedvaatjes beschadigd
zijn. Afhankelijk van de plaats en diepte van de wonde kunnen ook aders of zelfs slagaders getroffen
zijn. Verder is er ook pijn. Dit komt door de talrijke zenuwen in de huid die instaan
voor de waarneming van pijn. De hoeveelheid pijn hangt af van het aantal zenuwuiteinden dat werd
geraakt. Hoe meer zenuwuiteinden werden geraakt, hoe sterker de pijn. De meest voorkomende wonden
zijn de schaafwonden, de snijwonden en de
brandwonden.

Schaafwonden | Terug
Situatie:
Een schaafwonde is een heel oppervlakkige wonde, waarbij enkel de bovenste huidlaag is afgeschaafd.
Het wordt meestal veroorzaakt door het glijden over een ruw oppervlak, bvb bij het vallen met de
fiets. Een schaafwonde doet vaak veel pijn, dit komt er veel zenuwuiteinden beschadigd zijn.
Verzorging:
Een schaafwonde is vaak bevuild door het glijden over het oppverlak, deze wonde moet dus uitgekuist
worden. Je neemt een washandje met zeep en reinigt de wonde door van binnen de wonde naar buiten toe
te wrijven. Zo wrijf je de vuiligheid weg in plaats van ze verder in de wonde te duwen. Hierna
ontsmet je de wonde met zuurstofwater of isobetadine. Spoel dan nogmaals met water.
Leg er een gaasje op en een pleister.

Snijwonden | Terug
Situatie:
Bij een snijwonde wordt de samenhang van de huid verbroken door een scherp voorwerp zoals een mes of
een stuk glas. Het bloedt fel omdat vele bloedvaten dwars doorgesneden zijn. Het doet vaak minder
pijn dan een schaafwonde aangezien er minder zenuwuiteinden geraakt zijn. Er kunnen ook onderliggende
weefsels, zoals spieren, geraakt zijn.
Verzorging:
Een snijwonde kan ook bevuild of met ziektekiemen besmet zijn. De werkwijze voor de verzorging is
net zoals bij de schaafwonde. Indien het een ernstige snijwonde is die diep is en veel bloed, hoe dan
het lidmaat in hoogstand. Dit is het op een hoogte brengen dat hoger ligt dan het
hart. Zo stelp je het bloed aangezien het bloed er moeilijker naartoe stroomt.

Brandwonden | Terug
Een brandwonde is een beschadiging van de huid en eventueel de onderliggende weefsels ten gevolge van
warmte, wrijving, elektriciteit, straling of scheikundige producten. De brandwonden zijn onderverdeeld
onder 3 graden: de 1e graad, de 2e graad en de
3e graad.
1e graad | Terug
Situatie:
Hierbij is enkel de opperhuid beschadigd. De huid gaat er rood uit zien. Het kan ook licht gezwollen
zijn.
Verzorging:
Begin direct met de brandwonde zo'n 10-15 minuten onder koud stromend water te houden, zodat de wonde
wordt afgekoeld. Doe er flammazine op.

2e graad | Terug
Situatie:
Hier komen er blaren tevoorschijn. De 2e graad brandwonde is zeer pijnlijk, omdat zowel de opperhuid
als de lederhuis is beschadigd, en de zenuwuiteinden sterk geprikkeld worden.
Verzorging:
Indien de blaren groter zijn dan een muntstuk van 1° of op een gevoelige plaats liggen (ogen,
geslachtsdelen, ...) spreekt men van een ernstige brandwonde. Kom dan niet aan de
brandwonde! Breng het slachtoffer naar het ziekenhuis.
In het ander geval spreekt men van een lichte brandwonde. Zoals bij de 1e graad hou je de brandwonde
eerst onder koud stromend water. Indien de blaren niet opengesprongen zijn, prik ze dan niet open!
Daardoor vergroot je het infectiegevaar. Indien de blaren wel opengesprongen zijn, moet je de wonde
reinigen en ontsmetten met zuurstofwater. Doe er flammazine op.

3e graad | Terug
Situatie:
Deze brandwonde ziet er zwart uit. Het is niet pijnlijk, aangezien de hele huid verbrand is en alle
zenuwuiteinden zijn vernietigd. Rond de 3e graad brandwonden liggen echter vaak 1e -en 2e graad
brandwonden die wél pijnlijk zijn.
Verzorging:
Hierbij doe je zoals bij de ernstige 2e graad brandwonde: kom niet aan de brandwonde en breng het
slachtoffer naar het ziekenhuis.
Bloedneus | Top
Situatie:
Je krijgt een bloedneus na een slag of stoot op je neus, door hevig te niezen of te snuiten, in je
neus te peuteren, door de warmte of de zon, een vreemd voorwerp in je neus, ... Een bloedneus is
meestal ongevaarlijk, maar als het bloed in de keelholte loopt of het bloeden niet stopt wordt de
situatie ernstig.
Verzorging:
Laat het slachtoffer zitten, het hoofd lichtjes voorovergebogen. Zorg dat hij door de mond ademt. Laat
hem gedurende 10 minuten ononderbroken de neusvleugel dicht tegen het neustussenschot (net onder het
neusbeen) knijpen (zie figuur). Steek geen watten in de neus! Zorg dat het slachtoffer de eerste uren
zijn neus niet snuit of in de neus peutert, hierdoor kan de bloedneus opnieuw beginnen.
Verstuiking | Top
Situatie:
Dit gebeurt als de gewrichtsbanden worden uitgerokken of zelfs gescheurd, het gewrichtskapsel wordt
beschadigd of omgevende bloedvaten, zenuwen en andere weefsels worden beschadigd. Door slecht
neerkomen bij een val, verkeerde beweging, omslaan van de enkel, ... Het slachtoffer heeft pijn en
kan het getroffen lidmaat maar moeilijk gebruiken. Het kan zwellen en blauw kleuren.
Verzorging:
Bij een verstuiking moet je de ICE regel toepassen:
ICE = ijs: Afkoelen gedurende 15 minuten door onder koud stromend water te houden, het onder te
dompelen, een plastiekzak met ijsblokjes op houden, een Cold Pack gebruiken, ...
I = Immobilisatie: het lichaamsdeel onbeweeglijk houden door te stoppen met de lichaamsbeweging en te
rusten.
C = Compressie: aanbrengen van een licht drukkend verband.
E = Elevatie: het lichaamsdeel hoog houden, vb het slachtoffer ligt op de grond en zijn been ligt op
de stoel.
Verbanden | Top
Alle verbanden worden met een zwachtel gemaakt. Na het aanleggen van het verband, moet je nagaan
of je het niet te los of te strak hebt aangelegd. Een te los verband verliest zijn functie, een te
strak verband belemmert de doorbloeding. De belangrijkste verbanden zijn de
kruisverbanden, de
scharnierverbanden,
de spiraalverbanden en
de driehoeksverbanden
Kruisverbanden | Terug
Deze zijn drukkende verbanden zodat het ondersteunent, het immobiliseert en de zwelling tegengaat.
Zorg dat de hand of de voet in een natuurlijke positie staat die niet ongemakkelijk is en geen pijn
doet.

Scharnierverbanden | Terug
Deze wordt gebruikt voor bij de elleboog of de knie. Hij zit zodanig dat het gewricht nog makkelijk
kan geplooid worden.

Spiraalverbanden | Terug
Wordt gebruikt bij een wonde of letsel aan een lidmaat.
Driehoeksverbanden | Terug
Aan de arm:
Aan de hand:
Aan de voet:
Als draagdoek:
Evacuatietechnieken | Top
Verschillende situtaties hebben verschillende verplaatsingstechnieken, hier zie je de belangrijkste.
Een belangrijke regel is echter: verplaats een slachtoffer niet nodeloos! Je kan
makkelijk dingen verergeren door een slachtoffer te verplaatsen. Indien het een levensbedreigende
situatie is, zoals bij een brand, is het belangrijk het slachtoffer zo snel mogelijk te verplaatsen.
Indien het echter een niet-levensbedreigende situatie is, mag het enkel indien je bvb naar een kraan
moet met het slachtoffer, of als deze in een auto moet om naar de dokter te rijden. De belangrijkste
zijn de Rautek greep, de pompiersgreep,
de lendegreep, het stoeltje,
de draagberrie, op de rug dragen
en de ondersteuning.
Rautek greep | Terug
Deze greep pas je toe in een noodsituatie waar een slachtoffer die bewusteloos is moet geëvacueerd
worden.

Pompiersgreep | Terug
Lendegreep | Terug
Stoeltje | Terug
- Neem met je linker -of rechterhand dezelfde hand van de andere helper vast.
- Neem elkaar vast bij de polsen: dit is steviger.
- Zorg ervoor dat 1 van de 2 helpers de juiste hand vrijhoudt om het gekwetste lidmaat van het slachtoffer te kunnen ondersteunen.
- De andere helper kan met zijn vrije hand de rug van het slachtoffer ondersteunen.
Ondersteuning | Terug
Deze techniek gebruik je indien het slachtoffer moeilijk kan stappen indien hij bvb zijn voet heeft
omgeslaan.
Alleen:
- Ga langs de niet-gewonde zijde staan.
- Plaats je ene hand rond de rug of heup van het slachtoffer.
- Leg de arm van de gewonde over je schouder en neem de pols vast.
- Ondersteun het slachtoffer terwijl je langzaam gaat stappen.
- Pas je bewegingen aan die van het slachtoffer aan: hij geeft het tempo aan.
Met 2:
- Leg de armen van het slachtoffer om de schouders van de 2 hulpverleners.
- Neem elk een hand van het slachtoffer vast.
- Leg je vrije arm om de heup van het slachtoffer
- Stap op dezelfde manier als je met alleen zou stappen.
Draagberrie | Terug
Op de rug dragen | Terug
Nog een makkelijke manier van vervoeren is gewoon het slachtoffer op je rug dragen.
- Ga hiervoor voor het slachtoffer staan zodat je beiden in dezelfde richting kijkt.
- Laat het slachtoffer de armen rond je hals slaan.
- Buig door je benen terwijl je het slachtoffer op je rug helpt, met de benen boven je heup.
- Ondersteun de benen.
Geneesmiddelen | Top
Flammazine
Flammazine werkt pijnstijllend, verkoelend en ontstekingsremmend. Het is het ideale geneesmiddel om
te gebruiken bij brandwonden.

Zuurstofwater
Catalase in het bloed zorgt voor vrijstelling van zuurstof uit de waterstofperoxide. Dit zorgt voor
de verwijdering van vuil uit de wonde en voor uitschakeling van bacteriën in de wonde. Ideaal dus voor
huidwondes.

Isobetadine
Isobetadine is een ontsmettend middel. Het is een soort van "roodsel". Het is echter niet zo proper,
dus we verkiezen zuurstofwater.

Dafalgan
Een pijnstillend geneesmiddel tegen hoofdpijn. Dit is echter een zeer stevig middel, enkel te
gebruiken bij heel ernstige hoofdpijnen. Gebruik liever een bruistablet.

Aspro bruistablet
Een pijnstillend geneesmiddel tegen hoofdpijn. Zachter dan een Dafalgan.

Imodium
Tegen diaree.

Motilium
Gebruiken in geval van misselijkheid.
Verstikking | Top
Dit kan voorkomen als er een voorwerp of voedsel of drank in de ademhalingswegen zit. Dit kan zeer
gevaarlijk zijn, aangezien het kan lijden tot overlijden aangezien het slachtoffer niet (goed) meer
kan ademhalen. Het eerste wat je dan moet proberen is op de rug slaan.
Indien op de rug slaan niet lukt moet het Heimlich maneuver toegepast worden.
Op de rug slaan | Terug
- Ga achter het slachtoffer staan en blokkeer jezelf tegen het slachtoffer: plaats hiervoor 1 voet tussen de voeten van het slachtoffer en breng je heup tegen het slachtoffer aan.
- Laat het slachtoffer lichtjes voorover buigen.
- Steek 1 arm onder de oksel door en plaats je hand ongeveer ter hoogte van het middenborstbeen.
- Moedig het slachtoffer aan om te hoesten en sla enkele malen met de hiel van je hand tussen de schouderbladen.
- Herhaal dit een 5tal keer.

Heimlich maneuver | Terug
Dit maneuver is heel drastisch en mag niet zomaar toegepast worden als oefening, doe het dus enkel als het echt moet! Pas het ook niet toe bij zwangere vrouwen of baby's.
- Plaats jezelf stevig tegen het slachtoffer aan.
- Zorg dat het slachtoffer lichtjes naar voren gebogen is.
- Hou je armen rond de buik van het slachtoffer
- Plaats de duimzijde van een vuist tegen de middellijn van de buik, tussen de navel en de ribben.
- Neem de vuist met je andere hand vast en trek die krachtig naar jezelf toe en naar boven, in een vloeiende beweging.
- Herhaal deze techniek tot het vreemd voorwerp verwijderd is.
Reanimatie | Top
Indien je bij een slachtoffer toekomt, moet je eerst controleren of hij bewusteloos is. Dit doe je
door zachtjes hem heen en weer te schudden en luidop te vragen of alles OK is. Indien het slachtoffer
bewusteloos blijft, moet je zijn hartslag controleren. Indien het slachtoffer
geen hartslag heeft, moet je zo snel mogelijk de hulpdiensten bellen en zeggen dat je met een
slachtoffer zit die bewusteloos is en geen hartslag heeft.
Ondertussen begin je met de reanimatie. Wanneer het hart stopt met kloppen, valt de bloedcirculatie
in het lichaam stil. Hierdoor ontstaan in allerlei vitale organen een tekort aan zuurstof. Bij
reanimatie zorg je voor een toevoer van bloed naar het hart en de hersenen, en voor de circulatie van
zuurstof in het bloed. Hiervoor moet je eerst de ademhalingswegen vrijmaken.
Dan doe je 30 hartmassages. Vervolgens doe je 2
mond-op-mond beademingen. Dan blijf je hartmassages afwisselen met
mond-op-mond beademingen tot de hulpdiensten er zijn.
Hartslag controleren | Terug
Een hartslag moet je voelen bij een slagader. De makkelijkst te voelen plaatsen hiervoor zijn de hals
en de pols. Dit doe je door met je wijs -en middenvinger te drukken op de desbetreffende plaats van
de slagader (zie figuur). Doe dit niet met je duim, want in je duim zit ook een slagader dus je zou je
eigen slagader kunnen voelen.

Ademhalingswegen vrijmaken | Terug
Bij een bewusteloos slachtoffer moet je zo snel mogelijk de ademhalingswegen vrijmaken,
omdat de spieren van het slachtoffer hun spanning verliezen. Daardoor bestaat het gevaar dat de
tong in de keelholte zakt. Je kan dit gevaar uitschakelen door het hoofd van het slachtoffer
voorzichtig naar achter te kantelen (=hyperstrekking). Zo vloeit zuurstof optimaal
binnen. Til tegelijkertijd de kin omhoog (=kinlift).
Zo zorg je voor vrije ademhalingswegen.

Hartmassage | Terug
- Kniel naast het slachtoffer.
- Plaats de hiel van je ene hand in het midden van de borstkas van het slachtoffer.
- Plaats de hiel van je andere hand bovenop het eerste hand.
- Haak je vingers in elkaar. Zorg ervoor dat je geen druk zet op de ribben van het slachtoffer.
- Zorg ervoor dat je schouders recht boven de borstkas van het slachtoffer staan. Duw met gestrekte armen het borstbeen 4 á 5 cm loodrecht naar beneden.
- Laat elke keer de borstkas weer volledig naar boven komen. Zo kan er bloed terugstromen naar het hart. Laat je handen wel niet van het borstbeen loskoemn of verschuiven.
- Geef op deze manier 30 hartmassages aan een ritme van ongeveer 100 hartmassages per minuut. Dat is iets minder dan 2 hartmassages per seconde.

Mond-op-mondbeademing | Terug
- Kantel het hoofd van het slachtoffer opnieuw naar achteren en voer de kinlift uit.
- Laat je ene hand op het voorhoofd van het slachtoffer liggen. Knijp met je duim en wijsvinger de neus van het slachtoffer dicht.
- Laat de mond een beetje opengaan, maar blijf de kinlift aanhouden.
- Adem normaal in, buig voorover en sluit je mond goed over de mond van het slachtoffer.
- Blaas gelijkmatig lucht in de mond en kijk intussen of de borstkas naar boven komt. Neem ongeveer 1 seconde tijd per beademing.
- Hou het hoofd van het slachtoffer nog steeds gekanteld en blijf de kinlift aanhouden. Richt je hoofd op en kijk of de borstkas terug naar beneden gaat bij het uitademen.
- Adem opnieuw normaal in en geef een 2e beademing.
