Techniek Kompas | Terug
Algemeen
Er bestaan veel verschillende soorten kompassen. Een kompas heeft allesinds altijd een magneetnaald
die het Noorden aanduid. Het stuk van de naald dat het Noorden aanduid is meestal in het rood
gekleurd. Verder heeft een kompas meestal ook een draaibare cirkelrand, waarop de verdeling van de
kompasroos is aangeduid: alle tussenwindrichtingen en alle graden staan hier op. Ook is er een
afleespunt.
Ijzeren voorwerpen in de nabijheid van het kompas beïnvloeden de stand van de naald. Ga met het kompas
dus niet in de buurt staan van auto's, elektriciteitspalen, ...
Er is een verschil tussen het magnetische en het geografische Noorden, zie hiervoor
Techniek Kaartlezen.
Azimut
Azimut doen
Indien je op een tocht een azimut krijgt, is dit onder de vorm van: 61°, 5,3 cm. Dit betekent dat je
in de richting van 61° 5,3 cm (=1060 m, zie Techniek Kaartlezen) moet
stappen.
Leg je kompas mooi plat op je gestrekte hand, zodat hij evenwijdig met de grond is.
Stel dan de hoek in op je kompas door de draaibare cirkelrand te draaien tot de gewenste graden aan
het afleespunt staat.
Draai dan rond je as terwijl je de kompas op dezelfde manier vasthoudt. Blijf draaien tot het rode
stuk van de naald, die het Noorden aanduid, terug wijst naar de 0° van het Noorden. Nu sta je gericht
naar 61°.
Indien je niet te ver op 61° een herkenningspunt kan zien, vb een lantaarnpaal, kan je hierop
"schieten". Je gaat hier naartoe terwijl 2 personen hun passen tellen om de 1060m te doen. Hier
aangekomen doe je exact hetzelfde. Indien je voor een grote weide staat, blijf je best rechtdoor
stappen terwijl je zorgt dat de rode naald op je kompas naar het Noorden blijft wijzen.
Na het toekomen op elk herkenningspunt neem je best een tegenazimut (zie
Techniek Kaartlezen) om te zien of je wel juist hebt gewerkt.
Hindernis overschrijden
Indien je bij het lopen van een azimut een hindernis tegenkomt, vb een rivier die je moet overbruggen
maar die te breed is om over te springen, moet je wat trucken uithalen. Je kan hier zwaar wiskundige
formules op los laten, maar de makkelijkste manier is toch deze:
Aangekomen bij de hindernis laat je een herkenningspunt achter (een stok in de grond). Je stapt dan
evenwijdig met de hindernis tot het punt waar je kan oversteken. Dan tel je bij het oversteken je
passen tot je voorbij de hindernis bent. Hierna stap je weer evenwijdig met de hindernis tot je aan
de overkant van je herkenningspunt staat. De passen die je hebt geteld zijn dan gelijk aan het stuk
dat je zou moeten gestapt hebben. Dan kan je weer verder doen!
Soorten kompassen
De meest gebruikte kompassen zijn het Silva kompas en het Lensatic kompas.
Silva kompas
Dit kompas is heel praktisch en gemakkelijk te gebruiken. Het heeft ook een van pas komend maatlatje.
Het is doorzichtig, dus je kan het op je kaart leggen en erdoor kijken. Een belangrijk nadeel is
echter dat je er heel slecht mee kan schieten. Je schiet er dus best niet mee, maar houd hem in je
hand bij het lopen van een azimut.
Lensatic komas
Dit kompas is wat groter en lomper dan het Silva kompas. Hij is echter heel praktisch om te schieten.
Indien je wil schieten doe het kompas open en plooi je de duimring helemaal naar beneden. Dan steek je
er je duim door en leg je je wijsvinger onder het kompas. Zo heb je hem goed vast. Eerst zet je de
graden goed, om dan door de schietgleuf te kijken, zodanig dat deze gleuf volledig de schietdraad
omvat. Dan zoek je een voorwerp (een speciale boom ofzo) waar je op schiet en je kan vertrekken.
Top
Terug